‘Siết’ trách nhiệm người đứng đầu

Những năm gần đây, tài nguyênrừngtrên địa bàn tỉnh Đắk Lắk tiếp tục chịu nhiều sức ép lớn. Tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất rừng, khai thác, mua bán, vận chuyển lâm sản trái pháp luật vẫn còn xảy ra ở một số nơi, nhất là tại các khu vực giáp ranh, vùng sâu, vùng xa. Bên cạnh đó, diễn biến thời tiết ngày càng cực đoan, nắng nóng kéo dài làm gia tăng nguy cơ cháy rừng, đe dọa trực tiếp đến diện tích rừng hiện có và sinh kế của người dân.

TheoSở NN-MT tỉnh Đắk Lắk, những năm gần đây hoạt động kiểm tra, truy quét các điểm nóng về vi phạm pháp luật lâm nghiệp được thực hiện thường xuyên, tuy nhiên tình trạng vi phạm vẫn còn xảy ra. Trong năm 2025, toàn tỉnh phát hiện 952 vụ vi phạm pháp luật lâm nghiệp, tịch thu hơn 400m3 gỗ và 183 phương tiện vi phạm, thu (bao gồm cả tiền phạt vi phạm) hơn 3,4 tỷ đồng.

Tại Chỉ thị số 05/CT-UBND ngày 28/1/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk xác định công tác quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thường xuyên và lâu dài. Điểm nhấn xuyên suốt là người đứng đầu cơ quan, đơn vị, địa phương phải chịu trách nhiệm chính nếu để xảy ra tình trạng xâm hại rừng trên địa bàn quản lý. Việc gắn trách nhiệm cụ thể với cá nhân lãnh đạo không chỉ nhằm chấn chỉnh kỷ cương, mà còn tạo chuyển biến thực chất trong hành động.

Theo đó, mỗi địa phương, đơn vị phải chủ động rà soát, đánh giá đúng thực trạng tài nguyên rừng; xác định rõ các khu vực trọng điểm, điểm nóng về phá rừng, cháy rừng để có giải pháp quản lý phù hợp. Người đứng đầu không thể chỉ dừng lại ở việc ban hành văn bản hay giao nhiệm vụ chung chung, mà phải trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc và chịu trách nhiệm đến cùng về kết quả thực hiện.

Việc quy trách nhiệm rõ ràng được xem là “chìa khóa” để khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, đồng thời nâng cao vai trò nêu gương, tính chủ động và tinh thần dám nghĩ, dám làm của đội ngũ cán bộ lãnh đạo các cấp.

Không để rừng bị tổn thương

Cùng với việc siết chặt trách nhiệm người đứng đầu, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk yêu cầu triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý, bảo vệ rừng gắn với phòng cháy, chữa cháy rừng. Trong đó, công tác phòng ngừa được đặt lên hàng đầu, tuyệt đối không được chủ quan, lơ là, nhất là trong giai đoạn cao điểm mùa khô và dịp trước, trong, sau Tết Nguyên đán.

Các địa phương, chủ rừng phải thường xuyên rà soát, cập nhật phương án phòng cháy, chữa cháy rừng theo phương châm “bốn tại chỗ”, bảo đảm cụ thể, sát thực tế. Lực lượng ứng trực, tuần tra, canh gác phải được bố trí tại các khu vực có nguy cơ cháy rừng cao; kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng lửa trong rừng và ven rừng, kiên quyết dừng các hoạt động có nguy cơ gây cháy.

Bên cạnh đó, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát việc chuyển mục đích sử dụng rừng để thực hiện các dự án, công trình. Những trường hợp vi phạm, sử dụng rừng sai mục đích, không tuân thủ quy định pháp luật phải bị đình chỉ, xử lý nghiêm minh. Quan điểm xuyên suốt là không có “vùng cấm”, không có ngoại lệ trong xử lý vi phạm liên quan đến rừng.

Các lực lượng chuyên trách nhưkiểm lâm, công an, quân đội được giao phối hợp chặt chẽ với chính quyền cơ sở để bám sát địa bàn, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi phá rừng, lấn chiếm đất rừng, mua bán, vận chuyển lâm sản trái phép. Đặc biệt, tỉnh nhấn mạnh việc tập trung đấu tranh với các đối tượng cầm đầu, đầu nậu, bảo kê, xúi giục vi phạm pháp luật về lâm nghiệp, coi đây là khâu then chốt nhằm tạo sức răn đe mạnh mẽ.

Cùng với biện pháp hành chính và pháp luật, công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân tiếp tục được đẩy mạnh. Việc giúp người dân hiểu rõ giá trị của rừng, tác hại của phá rừng và cháy rừng được xem là giải pháp căn cơ, lâu dài, góp phần xây dựng ý thức tự giác bảo vệ rừng ngay từ cộng đồng cơ sở.

Những năm gần đây,tỉnh Đắk Lắkchú trọng việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số trong giám sát tài nguyên rừng. Việc sử dụng hệ thống cảnh báo sớm, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo giúp phát hiện nhanh các điểm mất rừng, cháy rừng, từ đó nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành và giảm thiểu thiệt hại.

Chính quyền cấp xã được xác định là lực lượng nòng cốt, trực tiếp trong quản lý rừng và đất lâm nghiệp. Do đó, việc nâng cao năng lực quản lý, tăng cường kỷ cương trong thực thi nhiệm vụ ở cấp cơ sở có ý nghĩa quyết định. Địa phương nào buông lỏng quản lý, để xảy ra vi phạm kéo dài thì người đứng đầu phải chịu trách nhiệm trước cấp trên và trước pháp luật.

Đối với các đơn vị chủ rừng, yêu cầu đặt ra là phải củng cố lực lượng bảo vệ rừng chuyên trách, tăng cường tuần tra, kiểm tra, kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm. Đồng thời, các chủ rừng cần phối hợp chặt chẽ với chính quyền và cơ quan chức năng trong công tác phục hồi rừng thông qua trồng lại rừng, khoanh nuôi, xúc tiến tái sinh tự nhiên, góp phần nâng cao tỷ lệ che phủ rừng trên địa bàn tỉnh.