Mức thu thấp, khiến các trường không đủ chi trả lương tối thiểu cho nhân viên và hoạt động bán trú đứng trước nguy cơ đình trệ.

Bảo mẫu Trường Tiểu học Phan Chu Trinh (phường Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk) cho học sinh ăn bán trú. 

Năm học mới đã bắt đầu được hơn một tháng nhưng đến ngày 30/9, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk mới ban hành văn bản số 892/SGDĐT-KHTC về việc hướng dẫn thực hiện các khoản thu và chấn chỉnh tình trạng lạm thu trong các cơ sở giáo dục từ năm học 2025 – 2026. Việc “chậm trễ” và “bất cập” trong văn bản trên khiến nhiều trường học tại địa phương gặp khó khăn.

Văn bản nêu rõ, đối với các khoản thu dịch vụ khác trong lĩnh vực giáo dục – đào tạo, khi cấp có thẩm quyền chưa bố trí đủ giáo viên, ngân sách nhà nước chưa đảm bảo, các đơn vị thực hiện theo quy định tại Nghị quyết số 04/2021/NQ-HĐND ngày 11/8/2021 của HĐND tỉnh Phú Yên (cũ) về Quy định chi tiết một số chính sách phát triển giáo dục mầm non trên địa bàn tỉnh; Nghị quyết số 34/2023/NQ-HĐND ngày 9/12/2023 của HĐND tỉnh Phú Yên (cũ) về Quy định các khoản thu, mức thu và cơ chế quản lý thu, chi các dịch vụ phục vụ, hỗ trợ hoạt động giáo dục đối với các cơ sở giáo dục thuộc các cấp địa phương quản lý.

Đối với dịch vụ bán trú ở bậc mầm non và các cơ sở giáo dục, mức thu tiền chăm sóc, thuê người nấu ăn, tổ chức quản lý học sinh ăn, ở bán trú là 120.000 đồng/học sinh/tháng. Việc áp dụng nghị quyết được ban hành từ những năm trước, trong khi hiện nay kinh tế, mức sống và lương tối thiểu vùng hoàn toàn khác so với thời điểm trước đó đã khiến các trường rơi vào thế khó. Mức thu thấp, khiến các trường không đủ chi trả lương tối thiểu cho nhân viên và hoạt động bán trú đứng trước nguy cơ đình trệ.

Trường Tiểu học Phan Chu Trinh (phường Buôn Ma Thuột) có gần 900 học sinh ăn bán trú. Khi áp dụng mức thu 120.000 đồng/học sinh/tháng theo hướng dẫn, số tiền thu không đủ chi trả lương và mua bảo hiểm xã hội cho đội ngũ bảo mẫu, nhân viên phục vụ. Bà Nguyễn Thị Tuyết, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, những năm trước, nhà trường thực hiện theo hướng dẫn của Sở là “thu đủ, bù chi”, thỏa thuận với phụ huynh thu 220.000 đồng/học sinh/tháng và chi trả lương cho đội ngũ bảo mẫu, nhân viên phục vụ 4,1 – 4,2 triệu đồng/tháng. Hiện tại, mức lương tối thiểu tăng, nếu áp dụng mức thu như hướng dẫn, người lao động chỉ nhận được 2,5 triệu đồng/tháng.

Học sinh ăn bán trú tại trường. 

Theo bà Nguyễn Thị Tuyết, với hướng dẫn mức thu như hiện tại sẽ rất khó cho các đơn vị sử dụng lao động. Nếu không thay đổi, người lao động sẽ không đi làm và nhà trường khó tìm được bảo mẫu… Về việc này, trường đã có báo cáo và kiến nghị đến các cấp có thẩm quyền.

Gắn bó với bếp ăn của Trường Tiểu học Phan Chu Trinh đã 10 năm, bà Nguyễn Thị Kim Phượng (sinh năm 1973, tại phường Tân An) cho biết, bếp ăn nhà trường có 21 người; trung bình mỗi người phục vụ khoảng 50 học sinh. Mỗi ngày từ 5 giờ, họ phải có mặt tại trường để làm nhiệm vụ nhận hàng, sơ chế, nấu nướng cho các cháu ăn trưa, ngủ trưa. Sau khi học sinh ngủ dậy thì các bảo mẫu bàn giao cho cô giáo chủ nhiệm và quay lại bếp để dọn dẹp.

Bà Phượng lo lắng khi được thông báo mức lương sắp tới chỉ còn khoảng 2,5 triệu đồng/tháng. Với mức lương này, bà không thể tiếp tục công việc. Bởi công việc này không quá vất vả nhưng trách nhiệm cao và áp lực lớn do phải quản lý về sức khỏe…

Nhiều bảo mẫu lo lắng với việc áp dụng mức thu theo hướng dẫn của Sở, mức lương của các bảo mẫu chỉ còn khoàng 2,5 triệu đồng/ tháng. 

Tương tự, Trường Tiểu học Tô Hiệu (phường Ea Kao, tỉnh Đắk Lắk) có gần 850 học sinh ăn, nghỉ trưa tại trường. Khi áp dụng mức thu 120.000 đồng/học sinh/tháng theo hướng dẫn, tiền thu không đủ trả lương tối thiểu vùng cho đội ngũ bảo mẫu và nhân viên phục vụ. Trường đã có văn bản gửi Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk đề nghị điều chỉnh lên 200.000 đồng/học sinh/tháng để đảm bảo tối thiểu quyền lợi cho người lao động và duy trì hoạt động ổn định.

Về việc này, ông Phan Nhật Khánh, Chánh Văn phòng Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk cho biết, Sở đã nhận được kiến nghị của các trường về việc áp dụng Nghị quyết số 34/2023/NQ-HĐND ngày 9/12/2023 của HĐND tỉnh Phú Yên (cũ). Hiện, đơn vị đang làm tờ trình gửi UBND tỉnh xem xét, trình HĐND tỉnh ban hành nghị quyết mới phù hợp hơn.

Thực tế cho thấy, việc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk áp dụng nghị quyết từ năm 2023 của tỉnh Phú Yên (cũ) vào mặt bằng chung của tỉnh Đắk Lắk là thiếu thực tế. Văn bản ban hành không chỉ “chậm trễ” mà còn thiếu tính “khảo sát” đã khiến các nhà trường loay hoay, lúng túng, không biết phải thực hiện như thế nào…/.