Nhà đầu tư thủy điện ở Quảng Ngãi mòn mỏi chờ chủ trương

Dự án gặp vướng, nhà đầu tư khốn đốn

Quảng Ngãi có tiềm năng lớn về năng lượng tái tạo, đặc biệt là thủy điện.

Năm 2017, UBND tỉnh Kon Tum (cũ) đồng ý giao cho Công ty CP Đầu tư Phát triển Điện Chiến Thắng (Khu công nghiệp Hòa Bình, phường Đăk Bla) nghiên cứu lập báo cáo đầu tư, khảo sát tiềm năng thủy điện cột nước thấp trên sông Đăk Bla và sông Sa Thầy.

Theo UBND tỉnh, mục tiêu của dự án là tham gia chống lũ cho hạ du vào mùa mưa bão và hạn chế khô hạn vào mùa kiệt.

Bản chất thủy điện cột nước thấp có công suất phát điện nhỏ hơn so với thủy điện cột nước cao, vì năng lượng chủ yếu phụ thuộc vào lưu lượng dòng chảy chứ không phải độ cao. Độ chênh lệch giữa mực nước hồ chứa và mực nước hạ lưu tương đối nhỏ.

Ông Nguyễn Văn Hải – Giám đốc Công ty CP Đầu tư Phát triển Điện Chiến Thắng cho biết: “Gần 10 năm trời, chúng tôi bỏ công sức khảo sát, nghiên cứu tiềm năng thủy điện. Nhờ đó, các dự án thủy điện Sa Thầy 1, 2, 3 và thủy điện Đăk Bla 3 đã được Bộ Công Thương phê duyệt bổ sung Quy hoạch thủy điện nhỏ toàn quốc và đưa vào danh mục Quy hoạch điện VII, điện VIII.

Tuy nhiên, hiện do vướng mắc về cơ chế, chính sách trong Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII nên các dự án chưa được cấp quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư. Sau nhiều năm theo đuổi, rót vốn hàng tỉ đồng cho dự án, nhà đầu tư hiện rơi vào tình trạng khó khăn, bế tắc…”.

Cần tháo gỡ để tránh lãng phí nguồn lực xã hội

Hệ thống thủy điện bậc thang trên sông Sa Thầy phía tây tỉnh Quảng Ngãi có nguồn nước ổn định, chảy qua các xã Ia Dom, Ia Tơi, Ia Đal rồi nhập vào sông Sê San bên phía Campuchia.

Trong thời gian dài, sông Sa Thầy nằm ở vùng xa xôi, biên giới nên khó thu hút đầu tư do hạ tầng giao thông yếu kém, việc thi công khó khăn, suất đầu tư lớn. Tuy nhiên, nhà đầu tư đánh giá, nếu xây dựng các thủy điện cột nước thấp có tính chất điều hòa nguồn nước sẽ mang lại lợi ích cho người dân vùng sâu, vùng xa.

Vì cột nước thấp nên đặc trưng hồ chứa sẽ giữ lại nước khi lũ lên và nước sẽ tự động chảy tràn qua đập về vùng hạ du cấp nước cho sản xuất nông nghiệp. Được biết, tổng công suất lắp máy của 4 dự án là 39,8 MW; nhu cầu vốn đầu tư 1.389 tỉ đồng.

Liên quan đến lĩnh vực năng lượng tái tạo, ông Trần Phước Hiền – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi – cho biết: trong bối cảnh hiện nay, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, cung cấp đủ điện cho tăng trưởng kinh tế và sinh hoạt là nhiệm vụ quan trọng.

Các tỉnh, thành phố trong cả nước nói chung và Quảng Ngãi nói riêng mong sớm triển khai Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15.4.2025. Đây là cơ sở để thu hút đầu tư, đẩy mạnh phát triển các nguồn năng lượng tái tạo, giúp doanh nghiệp và địa phương đẩy nhanh tiến độ các dự án.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền cũng yêu cầu các nhà đầu tư trong lĩnh vực năng lượng tái tạo phải có đủ năng lực tài chính, lựa chọn tư vấn uy tín, sử dụng thiết bị chất lượng, đơn vị thi công tin cậy và triển khai dự án đúng quy định pháp luật.