Rác thải ở Cần Thơ, thách thức cũ, giải pháp mới từ chính quyền 2 cấp

Áp lực rác thải

Hiện nay, lượng chất thải sinh hoạt phát sinh trên địa bàn TP Cần Thơ bình quân khoảng 650 – 700 tấn/ngày. Con số này dự kiến tiếp tục tăng lên do sự phát triển dân cư và kinh tế. Công tác thu gom mặc dù được cải thiện với tỉ lệ cao, nhưng lượng tồn đọng vẫn gây nhức nhối.

Không chỉ là hình ảnh thu gom chậm trễ, rác thải chất đống tại các điểm tập kết tạm, dưới gầm cầu hoặc trên vỉa hè cũng trở nên “quen thuộc” với người dân. Chị Ngô Thị Kiều Diễm (phường Hưng Lợi, quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ) bày tỏ: “Thấy thành phố hiện đại mà chưa có lời giải thỏa đáng, chúng tôi bức xúc vì bị ảnh hưởng sức khỏe cũng như diện mạo của thành phố”.

Mới đây nhất là sáng ngày 23.6, ghi nhận của chúng tôi trước cổng Bệnh viện Y học Cổ truyền Cần Thơ (đường 30 tháng 4, quận Ninh Kiều), nhiều xe rác nối đuôi nhau, chiếm diện tích làn đường. Nhân viên môi trường làm việc hết công suất nhưng do quá tải nên ít nhiều ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị. Tương tự, dưới chân cầu Hưng Lợi, dưới thời tiết oi bức, mùi hôi, nước rỉ rác gây khó chịu cho người tham gia giao thông.

Dễ nhận thấy rác thu gom nói trên vẫn chưa được người dân phân loại theo Luật Bảo vệ môi trường năm 2020. Ở đó, từ rác hữu cơ đến vô cơ vẫn để lộn xộn, ngổn ngang.

Nhân viên thu gom rác cho biết, hầu hết người dân vẫn giữ thói quen cũ, bỏ rác chung vào một bao ni lông, thậm chí có cả ly thủy tinh bể.

Về vấn đề này, Ban giám đốc Công ty Cổ phần đô thị Cần Thơ trăn trở với phóng viên Lao Động, qua kinh nghiệm đúc kết công tác phân loại rác cũng như quy định mới, để thực hiện tốt theo chủ trương mới, trước mắt cần hành lang, cơ sở pháp lý, các hướng dẫn và nguồn lực thực hiện (đầu tư cơ sở hạ tầng, quy định cụ thể, các nguồn vốn).

Quyết liệt hơn

Xác định thách thức rác thải là bài toán dài hơi, mới đây, UBND TP Cần Thơ đã có công văn về công tác thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn TP khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo đó, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ đã chấp thuận chủ trương gia hạn hợp đồng với các đơn vị cung ứng dịch vụ thu gom rác thải trên địa bàn thành phố. Việc gia hạn được thực hiện thông qua hình thức ký phụ lục hợp đồng, trong đó điều chỉnh về chủ đầu tư và thời gian thực hiện.

Thời gian gia hạn bắt đầu từ ngày 16.6.2025 và kéo dài tối đa đến hết ngày 31.12.2025, hướng đến công tác được đảm bảo được liên tục, không gián đoạn; đảm bảo các biện pháp kiểm soát ô nhiễm môi trường, đảm bảo mỹ quan và văn minh đô thị.

Đáng chú ý, theo công văn này, Chủ tịch UBND cấp xã (trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp) được giao nhiệm vụ tăng cường công tác tuyên truyền, vận động tổ chức, cá nhân và hộ gia đình trên địa bàn thực hiện nghiêm các quy định pháp luật về bảo vệ môi trường đối với rác thải. Trong đó, người dân ở xã, phường đó cần thực hiện cam kết đổ rác đúng nơi, đúng thời gian quy định.

UBND cấp xã mới cũng được giao phối hợp giám sát công tác thu gom rác thải trên địa bàn, bảo đảm thu gom triệt để rác thải phát sinh từ hộ dân, tổ chức và tại các khu vực công cộng; kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm quy định về xả rác không đúng nơi quy định.

Như vậy, với định hướng này, Chủ tịch UBND cấp xã sẽ đóng vai trò chủ chốt trong việc đảm bảo tình hình vệ sinh môi trường tại địa phương, góp phần cùng các sở, ngành liên quan tháo gỡ vướng mắc và gìn giữ mỹ quan đô thị hiện đại của TP Cần Thơ.